افزایش FPS در سیستم ضعیف؛ از تنظیمات رایگان تا DLSS و FSR
قبل از خرج کردن پول، ترتیب درست کار این است: اندازهگیری، تنظیمات ویندوز و درایور، تنظیمات بازی و در آخر فناوریهایی مثل DLSS و FSR. راهنمای گامبهگام افزایش فریم روی سیستم ضعیف در ۲۰۲۶.

روی سیستم ضعیف بودن یعنی هر بازی جدید با ۳۰ فریم لطافتخواهی میکنه؛ ولی قبل از اینکه فکر ارتقا به سرتون بزنه، چند لایه راهحل مجانی و نیمهمجانی هست که خیلی وقتها فرق بین قطعکردن بازی و لذت بردن رو میسازه. یادتون باشه مثل شما تنها نیستید: طبق نظرسنجی سختافزاری استیم سپتامبر ۲۰۲۶، رایجترین گرافیک کاربران RTX 5070 با فقط ۶٫۱۵ درصد سهمه و RTX 3060 پنجساله هنوز ۳٫۶۶ درصد کاربران را دارد؛ یعنی بیشتر دنیا با میانرده و قدیمیها بازی میکند. ترتیب درست کار را اینجا مرور کردیم.
اول اندازهگیری، بعد دستکاری
تا وقتی ندونید گلوگاه کجاست، هر تغییر یه تیر در تاریکیه. یه اورلی (Overlay) مثل MSI Afterburner با RivaTuner نصب کنید تا FPS، مصرف پردازنده و گرافیک و رم را همزمان ببینید. فقط میانگین نگاه نکنید؛ عدد مهمتر 1% Low است که افتهای لحظهای را نشان میدهد و عامل اصلی حس سنگینی بازی است. بعد هر تغییر، همون سناریو را دوباره اندازه بگیرید و یک تغییر را همزمان اعمال نکنید؛ وگرنه نمیفهمید چی واقعاً جواب داد.
تنظیمات مجانی ویندوز و درایور
این لایه هیچ هزینهای ندارد و معمولاً از همه جا بیشتر فریم میدهد:
- درایور گرافیک را به آخرین نسخه برسانید؛ انویدیا و ایامدی در درایورها برای بازیهای بزرگ بهینهسازی میکنند.
- برنامههای استارتاپ اضافی ویندوز را کم کنید؛ هر برنامه پسزمینه یه لقمه از رم و CPU شماست.
- پلن برق را روی High Performance بگذارید تا CPU محدود نشود.
- Game Mode ویندوز را روشن نگه دارید و آپدیتهای خودکار حین بازی را مدیریت کنید.
- نرخ نوساز مانیتور را در تنظیمات ویندوز درست ست کنید؛ خیلیها سالها با ۶۰ هرتزی که ۱۴۴ میکشد بازی میکنند.
داخل بازی؛ کجا بیشترین فریم میآید؟
تنظیمات گرافیکی هموزن نیستند. اول سراغ مقیاسبندی رزولوشن (Render Scale) بروید؛ کاهش از ۱۰۰ به ۸۰-۹۰ درصد معمولاً بیشترین جهش را میدهد. بعد سراغ سایهها، انعکاسها و ضدپلیگونزنی (AA) بروید که سنگینترین افکتها هستند؛ بعضی گزینهها مثل سایههای بلادرنگ تقریباً هیچ تفاوت بصریای ندارند ولی چند ده درصد فریم میخورند. VSync را موقعیتسنجی کنید: پارهشدن تصویر بدتره یا تأخیر ورودی؟ و اگر بازی روون شد، یه کپ فریم نزدیک نرخ مانیتور بگذارید تا گرافیک نفس بکشد و فریم ثابت بماند.
DLSS و FSR؛ فریم از جادوی هوش مصنوعی
اینجا به فناوریهای آپاسکیلینگ میرسیم که با هوش مصنوعی تصویر را در رزولوشن پایینتر رندر میکنند و بعد بالا میبرند؛ یعنی فریم رایگان با افت کیفیت کم. طبق صفحه رسمی انویدیا، DLSS Super Resolution روی همه کارتهای RTX از نسل ۲۰ به بعد کار میکند و Frame Generation هم روی RTX 40 و 50 در دسترس است؛ قابلیت Multi Frame Generation که تا چند فریم مصنوعی بهازای هر فریم واقعی تولید میکند، مخصوص سری RTX 50 است. طرف AMD هم طبق دادههای ویکیپدیا، FSR 4 (که الان Redstone نامیده میشود) با مدلهای یادگیری ماشین فقط روی معماری RDNA 4 یعنی سری RX 9000 کار میکند؛ ولی FSR 3 و فریمجنریشن آن روی طیف وسیعتری از RDNA 2 به بالا، RTX 20 به بعد و حتی Intel Arc اجرا میشود. پس اول ببینید کارت شما در کدام سطر جدول زیر است:
| سختافزار شما | فناوری پیشنهادی | نکته |
|---|---|---|
| RTX 20 تا 30 | DLSS Super Resolution | کیفیت بالا، همه نسلهای RTX |
| RTX 40 و 50 | DLSS + Frame Generation | MFG فقط روی سری 50 |
| RX 9000 (RDNA 4) | FSR Redstone (FSR 4) | مبتنی بر یادگیری ماشین |
| AMD قدیمیتر یا Arc | FSR 3 | سازگاری وسیع |
| GTX و کارتهای بدون پشتیبانی | مقیاسرزولوشن داخلی بازی | بدون فریمجنریشن |
سختافزار کی وارد معامله میشود؟
اگر بعد از همه اینها هنوز فریم کم است، ارتقای هدفمند بهتر از تعویض کامل است. معمولاً بیشترین تأثیر به این ترتیب است: گرافیک، بعد رم (۱۶ گیگ کف استاندارد گیمینگ امروزی) و بعد SSD برای کم شدن لود. ولی اول مطمئن شوید گلوگاه واقعاً همانجاست؛ روی سیستم ضعیف، گاهی CPU است که گرافیک را گرسنه نگه میدارد. برای تصمیم خرید، ابزار تست اجرای بازیها مثل صفحه Cyberpunk 2077 نشان میدهد سیستم شما در چه تنظیماتی چه فریمی میگیرد.
نظر تحریریه
به نظر ما بزرگترین اشتباه گیمرهای سیستم ضعیف، پریدن وسط لیست است: بدون اندازهگیری و بدون درایور، میروند سراغ فناوریهای فریمجنریشن و بعد تعجب میکنند که تأخیر ورودی عجیب شده. ترتیب ما واضح است: اندازهگیری، ویندوز و درایور، تنظیمات بازی، و بعد آپاسکیلینگ؛ سختافزار آخرین لایه است نه اولین. راهنمای تنظیمات ویندوز برای گیمینگ و افزایش FPS در بازیهای PC 2026 سایت این مسیر را دقیقتر پوشش میدهند و برای بازیهای خاص مثل CS2 هم تنظیمات اختصاصی داریم.
جمعبندی
جمع کلام: اندازهگیری کنید، مجانیها را بکشید، سنگینترین افکتها را ببندید و بعد از آپاسکیلینگ مناسب کارتتان استفاده کنید؛ ارتقای سختافزار وقتی است که اینها تمام شده باشند و گلوگاه مشخص باشد. همین ترتیب، بدون هیچ هزینهای، معمولاً دهها درصد فریم برمیگرداند.
اشتراکگذاری
سوالات متداول
DLSS روی کارتهای GTX کار میکند؟
نه؛ DLSS مخصوص کارتهای RTX است و طبق صفحه رسمی انویدیا Super Resolution آن از نسل RTX 20 به بعد پشتیبانی میشود. برای GTX یا کارتهای AMD قدیمی، از مقیاسرزولوشن داخلی بازی یا FSR 3 استفاده کنید که روی RTX 20 به بعد، RDNA 2 به بالا و Intel Arc اجرا میشود.
Frame Generation چیست و کِی مفید است؟
فریمجنریشن با هوش مصنوعی بین فریمهای واقعی، فریم مصنوعی تولید میکند تا نرخ فریم بالاتر برود. طبق مستندات انویدیا روی RTX 40 و 50 در دسترس است و نسخه چندفریمی فقط روی سری 50. بهتر است فریم پایهتان معقول باشد؛ روی فریم پایین، تأخیر ورودی محسوس میشود و تجربه خراب میشود.
کدام تنظیم گرافیکی بیشترین فریم را برمیگرداند؟
معمولاً ترکیب مقیاسبندی رزولوشن، سایهها و انعکاسها بیشترین اثر را دارد؛ ضدپلیگونزنی هم رده سنگینهاست. ولی هر بازی متفاوت است و به همین دلیل توصیه ما اندازهگیری با اورلی است: هر گزینه را یکییکی تغییر دهید و FPS و 1% Low را قبل و بعد ثبت کنید تا متوجه شوید در بازی موردنظر شما کدام گزینه گلوگاه است.
اول رم ارتقا بدهم یا گرافیک؟
به گلوگاه واقعی نگاه کنید نه به فهرست کلی. اگر رم مصرف پر است و بازی تکهتکه میشود، ۱۶ گیگ اولویت دارد؛ اگر پردازنده و رم سالماند ولی فریم پایین است، گرافیک بیشترین جهش را میدهد. ابزار تست اجرا و اورلی اندازهگیری به شما میگویند پولتان کجا بیشتر جواب میدهد.
مطالب مرتبط
- پابجی موبایل (PUBG Mobile): مشکلات لگ، باز نشدن، ورود، کرش و آپدیتراهنما · ۲ روز پیش
- کالاف موبایل (Call of Duty: Mobile): مشکلات پینگ، باز نشدن، ورود، کرش و آپدیتراهنما · ۵ روز پیش
- کالاف موبایل (Call of Duty: Mobile): سی پی، کد سی پی و امنیت اکانتراهنما · ۱۹ آبان ۱۴۰۵
- اتصال دسته PS5 به کامپیوتر؛ با کابل، بلوتوث و Steam، و اینکه لرزش و ماشه کجا کار میکندراهنما · ۱۸ آبان ۱۴۰۵














