RX 580 یا GTX 1650 یا GTX 1660 Super؛ کدام کارت دست دوم را بخریم؟

اگر امروز فقط بین این سه کارت انتخاب دارید و قیمتشان نزدیک است، GTX 1660 Super بهترین خرید است: در جدول Tom's Hardware از هر دو رقیب سریع‌تر است، ۶ گیگابایت حافظه دارد و هنوز درایور Game Ready انویدیا را می‌گیرد. RX 580 8GB حافظهٔ بیشتری دارد ولی کندتر و پرمصرف‌تر است و ای‌ام‌دی آن را از پشتیبانی فعال درایور بیرون برده است. GTX 1650 با ۴ گیگابایت حافظه فقط برای بازی‌های آنلاین سبک و سیستم‌هایی منطقی است که پاور ضعیف دارند. ادامهٔ مقاله دلیل هر کدام را با عدد نشان می‌دهد.

عملکرد در بازی؛ عددهای Tom's Hardware

ما خودمان این سه کارت را تست نکرده‌ایم. عددهای زیر از جدول کارت‌های ۲۰۲۲ تا ۲۰۲۴ رده‌بندی کارت گرافیک Tom's Hardware است که روی سیستمی با Core i9-12900K و میانگین هندسی ۸ بازی گرفته شده و RTX 4090 در آن ۱۰۰ درصد است. همین عددها در صفحهٔ سخت‌افزار هر کارت در گیمینگ هم آمده است.

به زبان ساده، GTX 1660 Super در این جدول حدود ۳۳ درصد از RX 580 و حدود ۷۳ درصد از GTX 1650 جلوتر است. در تنظیمات Ultra هیچ‌کدام به ۶۰ فریم نمی‌رسند؛ این کارت‌ها برای تنظیمات Medium یا پایین‌تر ساخته شده‌اند. نسخهٔ GDDR6 کارت GTX 1650 در همان جدول کمی بهتر است (۱۸٫۷ درصد و ۲۸٫۸ فریم در 1080p Ultra)، پس موقع خرید نوع حافظه را در GPU-Z ببینید.

این میانگین‌ها روی سیستمی با پردازندهٔ قوی گرفته شده‌اند. روی سیستم شما با پردازندهٔ قدیمی‌تر عدد ممکن است پایین‌تر باشد و در هر بازی هم فرق کند.

۸، ۴ یا ۶ گیگ؛ حافظه در بازی‌های ۲۰۲۶ چقدر مهم است

حافظهٔ کارت گرافیک تعیین می‌کند بافت‌ها و داده‌های صحنه چقدر در خود کارت جا بگیرند. Tom's Hardware در اوت ۲۰۲۶ کارت‌های ۴ گیگابایتی RX 6500 XT و GTX 1650 Super را در چند بازی محبوب امتحان کرد. نتیجه این بود که ۴ گیگ «سقوط فوری عملکرد» نیست، ولی برای بازی‌پذیری باید تنظیمات کیفیت و آپ‌اسکیلینگ را با دقت پایین آورد. مثلاً در Cyberpunk 2077 حتی با تنظیمات Medium و آپ‌اسکیلینگ XeSS، مصرف گزارش‌شدهٔ حافظه روی هر دو کارت از ۴ گیگ بیشتر بود و بازی بازی‌پذیر ولی نه کاملاً روان بود. جمع‌بندی همین گزارش: برای بازی‌های اسپورت و رایگان محبوب، ۴ گیگ هنوز کافی است، ولی بعضی بازی‌های AAA جدید روی این کارت‌ها واقعاً اجرا نمی‌شوند.

حداقل سیستم بازی‌های جدید در استیم همین را نشان می‌دهد:

• Monster Hunter Wilds: حداقل GTX 1660 با ۶ گیگ یا RX 5500 XT با ۸ گیگ. GTX 1660 Super از این حداقل بالاتر است، GTX 1650 با ۴ گیگ پایین‌تر.
• Cyberpunk 2077 و Black Myth: Wukong: حداقل GTX 1060 6GB یا RX 580 8GB. پس RX 580 دقیقاً روی خط حداقل است.
• Marvel's Spider-Man 2: حداقل GTX 1650 یا RX 5500 XT.
• Indiana Jones and the Great Circle و DOOM: The Dark Ages: هر دو کارتی با ری‌تریسینگ سخت‌افزاری می‌خواهند و حداقلشان RTX 2060 Super یا RX 6600 است. هیچ‌کدام از این سه کارت شتاب‌دهندهٔ ری‌تریسینگ ندارند و Tom's Hardware هم به نبود هستهٔ RT در GTX 1650 اشاره کرده است.

نتیجه: حافظهٔ ۸ گیگ RX 580 روی کاغذ امتیاز است، ولی تراشهٔ کندترش اجازه نمی‌دهد از آن حافظه در تنظیمات بالا استفاده کنید. ۶ گیگ GTX 1660 Super تعادل بهتری بین سرعت و حافظه است.

درایور؛ فرق بزرگی که در جدول عملکرد دیده نمی‌شود

• GTX 1650 و GTX 1660 Super (معماری Turing): انویدیا در برنامهٔ پشتیبانی رسمی‌اش اعلام کرده که درایور Game Ready برای Turing، Ampere، Ada و Blackwell ادامه دارد. نسل‌های قدیمی‌تر Maxwell، Pascal و Volta از اکتبر ۲۰۲۵ فقط وصلهٔ امنیتی می‌گیرند. یعنی کارت‌های GTX 16 هنوز درایور بهینه‌سازی‌شده برای بازی‌های جدید دریافت می‌کنند.
• RX 580 (معماری Polaris): طبق گزارش Tom's Hardware در نوامبر ۲۰۲۳، ای‌ام‌دی به‌روزرسانی منظم درایور برای Polaris و Vega را متوقف کرد و این کارت‌ها از آن زمان فقط درایور جداگانه با رفع باگ‌های ضروری می‌گیرند، بدون قابلیت جدید. Tom's Hardware در ۲۰۲۵ نوشت که ای‌ام‌دی همهٔ RX 500 و Vega را بازنشسته کرده و فقط RX 5000 به بعد پشتیبانی فعال دارد. PC Games Hardware هم در مه ۲۰۲۶ گزارش داد که ای‌ام‌دی برای Polaris و Vega یک درایور جداگانهٔ نگهداری (26.5.2) منتشر کرده که فقط یک مشکل Apex Legends را رفع می‌کند.

برای کسی که بازی‌های تازه بازی می‌کند، این تفاوت مهم است: بازی جدیدی که روی RX 580 مشکل دارد احتمالاً هیچ‌وقت رفع باگ اختصاصی از سمت ای‌ام‌دی نمی‌گیرد.

مصرف برق و پاور

طبق مشخصاتی که Tom's Hardware برای هر کارت ثبت کرده، توان کارت (Board Power) در RX 580 8GB حدود ۱۸۵ وات، در GTX 1660 Super حدود ۱۲۵ وات و در GTX 1650 حدود ۷۵ وات است. عملاً RX 580 کمی کندتر از GTX 1660 Super است ولی حدود ۶۰ وات بیشتر مصرف می‌کند و گرمای بیشتری هم در کیس می‌دهد.

GTX 1650 با توان ۷۵ وات گزینهٔ سیستم‌های اداری و آماده‌ای است که پاور ضعیف دارند؛ بعضی مدل‌های آن اصلاً کانکتور برق جدا ندارند و همه را از اسلات PCIe می‌گیرند، ولی این به مدل سازنده بستگی دارد و باید روی خود کارت ببینید. برای RX 580 و GTX 1660 Super یک پاور معتبر با کانکتور PCIe مناسب لازم است. اگر پاور سیستم شما برند ناشناس یا خیلی قدیمی است، اول آن را عوض کنید.

قیمت عرضه و بازار دست دوم

قیمت‌های عرضه از اطلاعیه‌های رسمی انویدیا و ای‌ام‌دی است و در صفحهٔ سخت‌افزار هر کارت منبعش آمده است (ای‌ام‌دی برای نسخهٔ ۴ گیگابایتی RX 580 قیمت ۱۹۹ دلار اعلام کرده بود). این کارت‌ها دیگر نو تولید نمی‌شوند و تقریباً همه دست دوم یا استوک‌اند. قیمت دست دوم آن‌ها در ایران به ارز، گمرک و وضعیت هر کارت بستگی دارد و مدام تغییر می‌کند؛ ما عدد بازار ایران نمی‌دهیم. قبل از خرید با ابزار مقایسه سخت‌افزار کارت‌های دیگر هم‌قیمت را هم ببینید، چون گاهی یک نسل جدیدتر با اختلاف کم در دسترس است.

یک نکتهٔ مهم: RX 580 در دوران ماینینگ ۲۰۱۷ و بعد از آن بسیار محبوب ماینرها بود. Tom's Hardware هشدار می‌دهد که کارت‌های قدیمی‌تر ممکن است حتی در ۲۰۱۷ ماین شده باشند. قبل از خرید هر کدام از این سه کارت، چک‌لیست خرید کارت گرافیک دست دوم و استوک را اجرا کنید.

کدام را بخریم؟

• GTX 1660 Super: انتخاب اول اگر قیمتش نزدیک به RX 580 است. سریع‌ترین در جدول Tom's Hardware، مصرف معقول و درایور فعال. صفحهٔ GTX 1660 Super را ببینید.
• RX 580 8GB: فقط اگر محسوس ارزان‌تر است و بازی‌هایتان قدیمی‌تر یا سبک‌اند. حافظهٔ ۸ گیگ در بازی‌هایی که فقط به حافظه حساس‌اند کمک می‌کند، ولی پشتیبانی درایور و مصرف برق نقطه‌ضعف اوست. صفحهٔ RX 580.
• GTX 1650: برای CS2، ولورانت، فورتنایت با تنظیمات پایین و سیستمی که پاورش جای کارت پرمصرف ندارد. برای بازی‌های AAA جدید آن را نخرید. صفحهٔ GTX 1650.

اگر می‌خواهید بدانید با این کارت‌ها چه بازی‌هایی خوب اجرا می‌شود، فهرست بازی‌های مناسب RX 580 و GTX 1650 را ببینید و برای هر بازی مشخص، از ابزار «سیستم من اجرا می‌کند؟» کمک بگیرید.